|
كارداني بهداشت محيط
كارداني بهداشت حرفهاي
كارشناسي ناپيوسته بهداشت
حرفهاي
كارداني ايمني صنعتي
كارشناسي ناپيوسته ايمني
صنعتي
كارشناسي مهندسي صنايع
كارشناسي ناپيوسته
بهداشت
حرفهاي
مقدمه
بمنظور تامين محيطي بهداشتي
براي شاغلين و پيشگيري از
بيماريهاي ناشي از عوامل
شيميايي ، فيزيكي و بيولوژيكي
زيان آور محيط كار و همچنين
بكارگماردن كارگران در شغلهاي
متناسب با قابليت هاي جسمي و
رواني آنها و درنتيجه حفظ و
ارتقاء سطح سلامتي جسمي و
رواني نياز به تربيت
كارشناسان بهداشت حرفه اي مي
باشد.
1-
هدف
هدف از دوره كارشناسي بهداشت
حرفه اي تربيت افرادي است كه
بتوانند در كارخانه ها و
مراكز بهداشتي مستقر شده و پس
از مطالعه و بررسي مشكلات
محيطهاي كار با همكاري
كاردانان دوره هاي بالاتر
نسبت به رفع اين مشكلات اقدام
نمايند.
2-طول
دوره و شكل نظام
طول متوسط دوره كارشناسي
بهداشت حرفه اي 2 سال و نظام
آموزشي آن مطابق آئين نامه
آموزشي دانشگاهها و موسسات
آموزش عالي مصوب شورايعالي
برنامه ريزي است.
3-
واحد هاي درسي
تعداد كل واحدهاي درسي اين
دوره 70 واحد است كه به شرح
ذيل مي باشد:
الف – دروس عمومي
9 واحد
ب – دروس پايه و اصلي و
اختصاصي
49 واحد
ج – كارآموزي در عرصه
12 واحد
4-
شرايط ورود به دوره
داشتن مدرك كارداني در رشته
هاي بهداشت حرفه اي ، ايمني
صنعتي و بهداشت عمومي
5-نقش
و توانايي
كسانيكه دوره كارشناسي بهداشت
حرفه اي را به پايان برسانند
قادرند :
1-5- عوامل فيزيكي و شيميايي
زيان آور محيط كار را شناسائي
، اندازه گيري و نتايج را
ارزشيابي و در رفع اشكالات
اساسي اقدام نمايند.
2-5- روشها و مراحل توليدي
گوناگون و عللي كه عوامل زيان
آور محيط كار را بوجود مي
آورند تشخيص دهند.
3-5- عوامل مهم بيولوژيكي
محيط كار را تشخيص و اقدامات
پيشگيري انجام دهند.
4-5- عدم انطباق شرايط كار با
قابليت هاي جسمي و رواني
افراد شاغل را تشخيص دهند.
5-5- مسائل ايمني محيط كار و
علل حوادث ناشي از كار را
تشخيص و ارائه راه حل نمايند.
6-5- با توجه به عوامل زيان
آور موجود در محيط كار، آثار
و علائم مسموميتهاي عمده شغلي
و يا بيماريهاي مهم حرفه اي
را تشخيص و افراد را براي
تشخيص قطعي و گرفتن كمكهاي
لازم به پزشك معرفي نمايد.
7-5- در بهداشتي نمودن محيط
كارخانه ، تامين آب مشروب
بهداشتي ، جمع آوري دفع صحيح
و بهداشتي زباله و فاضلابهاي
صنعتي فعاليت نمايند.
8-5- در آموزش بهداشت افراد
شاغل فعالانه شركت نمايند.
6-
ضرورت و اهميت
با توجه به اينكه جمعيت زيادي
ازكشور ما را كارگران تشكيل
مي دهند و سلامتي جسمي و
رواني اين قشر عظيم وظيفه اي
شرعي است لذا تربيت نيروهايي
كه بتوانند در جهت بالا بردن
سطح سلامت كارگران كارخانه ها
و كارگاهها و صنايع و معادن
فعاليت نمايند امري ضروري و
غيرقابل انكار است.
7-
سرفصلهاي درسي
الف : دروس عمومي
براي تمام رشته هاي تحصيلي
دوره هاي كارشناسي ناپيوسته
|
رديف |
نام درس |
تعداد واحد |
ساعت |
|
نظري |
عملي |
جمع |
|
1 |
معارف اسلامي (2) |
2 |
34 |
- |
34 |
|
2 |
انقلاب اسلامي و
ريشه هاي آن |
2 |
34 |
- |
34 |
|
3 |
تاريخ اسلام |
2 |
34 |
- |
34 |
|
4 |
متون اسلامي
( آموزش زبان
عربي ) |
2 |
34 |
- |
34 |
|
5 |
تربيت بدني (2) |
1 |
- |
34 |
34 |
|
جمع |
9 |
136 |
34 |
170 |
ب – دروس پايه و اصلي
|
رديف |
نام درس |
تعداد واحد |
ساعت |
پيشنياز |
|
نظري |
عملي |
جمع |
|
6 |
رياضيات عمومي |
3 |
51 |
51 |
- |
- |
|
7 |
آمارحياتي (2) |
2 |
51 |
17 |
34 |
- |
|
8 |
اصول هيدروليك |
2 |
34 |
34 |
- |
- |
|
9 |
فيزيك اختصاصي |
3 |
51 |
51 |
- |
- |
|
10 |
اصول مديريت و
روانشناسي در
صنعتي |
3 |
51 |
51 |
- |
- |
|
11 |
نقشه كشي و نقشه
برداري |
2 |
51 |
17 |
34 |
- |
|
جمع |
15 |
289 |
221 |
68 |
|
ج) دروس تخصصي
|
رديف |
نام درس |
تعداد واحد |
ساعت |
پيشنياز |
|
نظري |
عملي |
جمع |
|
12 |
صدا و ارتعاش در
صنعت |
2 |
5/42 |
5/25 |
17 |
9 |
|
17 |
شرايط جوي محيط
كار |
2 |
5/42 |
5/25 |
17 |
9 |
|
14 |
روشنايي در محيط
كار |
1 |
5/25 |
5/8 |
17 |
9 |
|
15 |
جنبه هاي بهداشتي
پرتوها در محيط
كار |
2 |
34 |
34 |
- |
9 |
|
16 |
روشها و وسائل
نمونه برداري از
آلودگيهاي هوا |
3 |
68 |
34 |
34 |
- |
|
17 |
تجزيه نمونه
آلودگيها و
ارزشيابي نتايج |
2 |
5/42 |
5/25 |
17 |
16 |
|
18 |
تهويه صنعتي |
3 |
68 |
34 |
34 |
17 و 8 |
|
19 |
مهندسي انساني |
2 |
34 |
34 |
- |
- |
|
20 |
ايمني درصنعت (3) |
4 |
85 |
51 |
34 |
- |
|
21 |
بيماريهاي ناشي
از كار |
2 |
5/42 |
5/25 |
17 |
- |
|
22 |
سم شناسي صنعتي
(2) |
3 |
68 |
34 |
34 |
- |
|
23 |
فاضلابهاي صنعتي |
2 |
34 |
34 |
- |
- |
|
24 |
زباله هاي صنعتي |
1 |
17 |
17 |
- |
- |
|
25 |
زبان تخصصي |
2 |
34 |
34 |
- |
- |
|
26 |
كامپيوتر و
كاربرد آن |
2 |
51 |
17 |
34 |
- |
|
27 |
تامين آب محيط
كار |
1 |
17 |
17 |
- |
8 |
|
جمع |
34 |
5/707 |
5/450 |
255 |
|
د) كارآموزي در عرصه
|
رديف |
كارآموزي
|
تعداد واحد |
ساعت |
|
28 |
كارآموزي در عرصه |
12 |
816 |
|
جمع |
|
12 |
816 |
كارداني
ايمني صنعتي
مقدمه
يكي از مسائل مهم صنايع ،
ايمن نمودن محيط كار براي حفظ
جان انسانها و حراست از
سرمايه گذاري هاي انجام يافته
است. بدين منظور لازم است كه
افرادي با اطلاعات و شناخت
لازم عهده دار اين مسئوليت
شوند. بدين منظور مجموعه
كارداني ايمني صنعتي با اهداف
و مشخصات زير تشكيل مي گردد.
1-
تعريف و هدف
هدف از آموزش اين مجموعه،
تربيت افرادي است كه با
معلومات علمي لازم و اطلاعات
و شناخت مسائل فني و اجرائي
كافي قادر به شناخت مسائل
ايمني بوده و دستورالعمل هاي
ايمني را احراز نموده و
مبادرت به چاره جويي و
پيشگيري مقدماتي و آموزش
كارگران در مسائل زير را
بنمايند.
-
خطرات ناشي از برق
-
خطرات ناشي از عوامل فيزيكي و
شيميايي زيان آور محيط كار
-
خطرات ناشي از كار با ماشين
آلات صنعتي
-
خطرات ناشي از كار
دركارگاههاي مختلف
-
حريق و روشهاي مبارزه با آن
2- طول
دوره و شكل نظام
طول متوسط دوره كارداني ايمني
صنعتي 2 سال است و دروس نظري
و عملي آن به صورت واحدي در 4
ترم ارائه مي گردد و نظام
آموزشي آن مطابق آئين نامه
مصوب ستاد انقلاب فرهنگي است.
طول هر ترم 17 هفته آموزش
كامل است و زمان تدريس هر
واحد نظري 17 ساعت و عملي 34
ساعت است.
3-
واحد هاي درسي
تعداد كل واحدهاي درسي اين
دوره حداكثر 72 واحد به شرح
ذيل است.
1-3- دروس
عمومي
12 واحد
2-3- دروس
پايه
16 واحد
3-3- دروس
اصلي
21 واحد
4-3- دروس تخصصي
23 واحد
4-
نقش و توانايي
اين افراد مي توانند در
واحدهاي صنعتي كوچك بعنوان
تكنسين ايمني مستقلا انجام
وظيفه نمايند و يا بعنوان كمك
بازرس در وزارت كار و امور
اجتماعي استخدام شوند.
در واحدهاي صنعتي بزرگ اين
افراد بايد زير نظر مهندسين
ايمني انجام وظيفه نمايند.
5- ضرورت
و اهميت
براي اهميت تأسيس اين مجموعه
، كافي است نظري كوتاه به
آمار و ارقام زير بيفكنيم:
براساس اطلاعات آماري سازمان
تأمين اجتماعي تعداد حوادث
ناشي از كار سال 1360 برابر
با 15620 مورد بوده است كه
بالاترين نسبت حوادث مربوط به
مناطق صنعتي كشوراست. ميزان
حوادث درصنايعي مانند فلزات ،
ماشين سازي ساختمان ، شيميايي
نفت و زغال سنگ و نساجي از
سايررشته ها بيشتراست.
دراين ميان نسبت حوادث منجر
به فوت و يا از كارافتادگي به
ميزان تاحدود 33% نسبت قابل
توجهي داشته است. وقوع اين
حوادث در اين مدت منجر به از
ميان رفتن حدود 144000 روز
كار گرديده است و در صورتيكه
دستمزد روزانه يك كارگر را صد
بگيريم، ارزش نيروي انساني كه
از بين رفته معادل 144 ميليون
بالغ خواهد شد. علاوه بر اين
مخارج و ضايعات مادي كارخانه
را نيز به آن بايد اضافه
نمود. بررسي در اين مورد نشان
مي دهد كه مهمترين علل حوادث
ناشي از كار درسال 1360 به
ترتيب عبارت بوده اند از بي
احتياطي كارگران، فقدان حفاظ
در ماشين آلات ، نقص فني ،
عدم استفاده از وسائل حفاظت
فردي، تهيه نادرست، نوركم و
فقدان آموزش و فني و ايمني در
ميان كارگران.
آمارفوق فقط گوياي حوادث
آشكار است و در آن بيماريهاي
حاد و مزمن ناشي از كار ملحوظ
شده است مانند كاهش قدرت
بينايي وبيماريهايي شبيه آب
مرواريد، كري مزمن و
سرطانهايي كه هرگز علت آنها
بررسي نگرديده است( سرطان ريه
در كارگران معدن و صنايع
شيميايي ).درصد بالايي از اين
بيماريها پس از ابتلاء
غيرقابل درمان مي باشد.
آمارفوق بخشي از كل حوادث
ناشي از كار است زيرا براي
جمع آوري چنين آماري تاكنون
يك نظام آمارگيري و ثبت حوادث
بطور منطقي و علمي وجود
نداشته و از طرف ديگر تعداد
اندك بازرسان كار ( حدود 120
نفر) در سطح كشور خود نيز به
كمبود آمار حوادث دلالت مي
كند.
با توجه به مراتب فوق و با در
نظر گرفتن ماهيت واحدهاي
توليدي و اهداف آن در بخش
صنعتي و يا ارگانهاي انقلابي
و دولتي در رابطه با نوع
توليد ( مونتاژ، ساخت و ....
) نوع طرح ،پژوهش و نظاير آن
، نياز مبرم به متخصص ايمني
در سطح كارداني ، كارشناسي
ارشد موجود است كه بدينوسيله
دوره كارداني ارسال گرديده و
ديگر دوره ها نيز به طور مجزا
ارائه گرديده است.
|